Czy iść do szkoły - Krakowska Szkoła Psychoterapii Psychoanalitycznej

Kraków, ul. Śliska 16, lok. 2
576 305 609
poczta@kspp.edu.pl
Przejdź do treści
Czytelnia
WŁADYSŁAW BANAŚ
Czytelnia
Czy iść do szkoły?
2005

Franco  De Masi pisze, że psychotyczne jądro, bez względu na to, czy pacjent  przeszedł pierwszą psychotyczna dekompensację, był leczony lekami i  hospitalizowany, czy też psychoza pozostaje w stania latentnym ukryta za  neurotyczną bądź borderlinową organizacją, posiada potężną siłę. Ta  siła wynika z tego, ze oryginalny, urojeniowy system pacjenta bez  względu na postępy leczenia pracuje „zdradliwie, tak jak matryca zła,  potajemnie i niezmordowanie odbudowując psychotyczna sieć pacjenta” [ F.  De Masi 2003]. De Masi zwraca uwagę, że korzenie urojeniowego świata  pacjenta wywodzą się z dziecięcych introjekcji i patologicznych  identyfikacji. Często wielkościowość rodziców lub stałe załamanie ich  emocjonalnej wrażliwości staje się powodem megalomańskiego wycofania  dziecka, prowadząc do paraliżu jego rozwoju emocjonalnego i poznawczego.  Podobnego zdania jest Herbert Rosenfeld [F. De Masi, 2001],  przekonywująco pokazując, że urazowe doświadczenia pacjentów z poważną  patologią to nie zewnętrzne wydarzenia, ale przede wszystkim uszkodzenie  lub całkowity brak macierzyńskich funkcji kontenerujących, koniecznych  do rozwoju aparatu psychicznego.

Prezentowany  przeze mnie artykuł ma charakter kliniczny, jest przybliżeniem pracy  psychoterapeutycznej i nie dokumentuje żadnej tezy teoretycznej. Jego  zasadniczą tezą jest to, że w sprzyjających i szczęśliwych  okolicznościach możliwe jest psychoterapeutyczne przepracowanie i w  jakiejś mierze, pamiętając o wcześniejszych ostrzeżeniach,  zneutralizowanie systemu urojeniowego. Szczególnie zależy mi na  przybliżeniu tego momentu pracy terapeutycznej, w którym doszło do  rozwoju neurotycznej, współpracującej z terapeutą strony pacjenta, jej  konfuzji z częścią psychotyczną, a następnie do wzajemnego konfliktu.  Zależy mi też na pokazaniu moich trudności poznawczych i emocjonalnych w  przepracowaniu tego momentu procesu terapeutycznego.  

Herbert  Rosenfeld [F. De Masi, 2001] konsultując pracę z psychotycznym  pacjentem adolescencyjnym pisze: „ Zazwyczaj psychotyczny pacjent, tak  jak ten chłopiec, odczuwa niezwykłą ulgę, kiedy zaczyna zdawać sobie  sprawę z konfliktu pomiędzy swoją omnipotentną i szaloną częścią  (częścią, która mówi: „Nie potrzebuję żadnego leczenia, jest mi bardzo  dobrze, jestem samowystarczalny”) i częścią, która rozumie, że ten  pogląd jest szalony i że musi się z tym szaleństwem skonfrontować. W  moim odczuciu w prezentowanym materiale klinicznym  interpretacja  konfuzji dwóch typów rozwoju, narcystycznego i tego oferowanego przez  psychoterapię, stała się początkiem konfliktu i przyniosła pacjentowi  ogromną ulgę. W niezwykle elegancki sposób narodziny tego konfliktu w  pracy z psychotyczną nastolatką pokazała Hanna Segal [H. Segal, 1996].  To, co dla jej pacjentki było obarczone szczególnym bólem psychicznym i  nietolerowane, to wzajemne połączenie zdrowia i choroby, omnipotencji i  depresji. Fundamentalną sprawą dla szczęśliwego i pomyślnego  przepracowania tego okresu pracy wydaje mi się stosunek psychoterapeuty  do przeciwprzeniesienia.Gerhard Schneider powołując się na Erica  Ericsona pisze, że pacjent wymaga od nas, abyśmy uznali jego chorobową  tożsamość za realną i potrzebną, z czego nie należy wnioskować, że ta  chorobowa tożsamość jest wszystkim, co pacjent posiada [G. Schneider,  2003]. Uważam, że podstawową sprawą dla przyjęcia chorobowej tożsamości  pacjenta jest to, aby psychoterapeuta tolerował własną bezsilność i  bezradność. Przeżycie psychoterapeuty przez pacjenta jako kogoś, kto  jest w stanie tą bezradność przeżyć, a jednocześnie jest w stanie ją  przezwyciężać [Gerhard Schneider] jest w moim przekonaniu warunkiem inicjacji procesu reparacyjnego.

Bibliografia.

De Masi, Franco, The Italian seminars,  Karnac Books 2001r.
De Masi, Franco, The understanding of some clinical problems related to the psychoanalitycal therapy of the psychotic state, Psychoanaliza i Psychozy, Szasnaste dni Robocze Instytutu Psychoanalizy i Psychoterapii, Heidelberg-Mannheim, 28.-29.11.2003r.
Schneider, Gerhard, Leczenie jako narcystyczne zagrożenie. Wykład wygłoszony w ramach Dni Instytutu Psychoterapii i Psychoanalizy 15.02.2003r. W Warszawie.
Segal, Hanna, Depression in the Schizophrenic Melanie Klein Today, vol.1, red. Elisabeth Bott Spilius, Routledge, 1996r.
Steiner, John, Psychic retreats. Routledge 1993r.
Wróć do spisu treści